Czy nawiedził cię dziś Pan?
To jest pytanie, które dziesięć lat temu postawił w jednym ze swoich kazań papież Franciszek.[1] To pytanie nas dzisiaj poprowadzi, ale za moment.
Najpierw taka glosa, myślę, że ciekawa, pokazująca nam, jak ważna jest osobista lektura Pisma Świętego. Taka lektura, bym powiedział, tradycyjna: brać w rękę Pismo Święte i czytać.
Bo gdy dzisiaj nagrywałem Ewangelię, byłem zaskoczony, bo czytam ten tekst i w pewnym momencie pojawiły się słowa: „Otoczą cię wałem, obiegną cię i ścisną zewsząd”.
Tu mi się zapaliła czerwona lampka: jak „obiegną cię”? Oczywiście o Jerozolimę chodzi. Przecież od dwudziestu lat już czytam... To przepraszam, będąc diakonem, no to od szesnastu lat czytam Ewangelię i zawsze było „oblegną cię”.
A tu się okazało, że na stronie Mateusz.pl jest „obiegną cię”.[2] Sprawdziłem, ojciec Jacek Salij w jednym z komentarzy z 2018 roku też wziął tę wersję Ewangelii – „obiegną cię”.[3] Nawet na stronie archidiecezji katowickiej sprzed dwóch lat jest „obiegną cię”[4] i na stronie Radia Maryja też „obiegną cię”.[5]
Nie wiem, czy jakieś starsze tłumaczenie Pisma Świętego miało taką wersję, bo nigdzie nie znalazłem. Być może był po prostu błąd, że ktoś przepisywał tekst, zmienił ten jeden wyraz i później już inni to kopiowali dalej.
To jest oczywiście moje przypuszczenie, ale zobaczmy, jeśli jesteśmy osłuchani z tekstem, znamy go, to jesteśmy w stanie wypatrzyć takie momenty.
Niby mała zmiana, ale „oblegną cię” oznacza otoczenie Jerozolimy właśnie z każdej strony przez wojska, które weszły i zniszczyły to miasto. Natomiast obiegnięcie samo w sobie też ma pewne znaczenie, okrążenie, ale nie oddaje powagi, że tak powiem, tej sytuacji, która będzie miała miejsce, jak Jezus zapowiada, z Jerozolimą.
Ale teraz wróćmy ad rem, do rzeczy. Czyli: czy Pan cię dziś nawiedził? Tak pyta papież Franciszek.
To jest jego wypowiedź, jak już mówiłem, z 17 listopada 2016 roku, czyli sprzed dziesięciu lat.
On właśnie, komentując ten fragment, mówił o tym, że Pan Jezus przychodzi do nas w takich, byśmy powiedzieli, trzech etapach.
Kiedy kogoś upomina i wzywa do przemiany życia, czyli byśmy mogli powiedzieć, z zewnątrz jesteśmy właśnie upominani, wzywani do nawrócenia.
Później drugi moment, kiedy podejmuje z nim dialog, czyli kiedy człowiek zaczyna się modlić, kiedy zaczyna wsłuchiwać się w głos Pana Boga, kiedy zaczyna sobie zadawać pytanie, czego Pan Bóg chciałby ode mnie.
To jest ten moment takiego nawiedzenia, które nie musi być nadzwyczajnym wydarzeniem, ale w naszej codziennej modlitwie się wydarza.
Dalej to ostatnie nawiedzenie, kiedy Jezus chce wejść do naszego domu, kiedy Bóg pragnie wejść w osobiste życie człowieka i nawiązać z nim bliską relację.
Wtedy już wszystkie nasze codzienne wydarzenia, właśnie dnia codziennego, rozpatrujemy w kontekście obecności Pana Boga.
Czyli to nawiedzenie nie jest czymś nadzwyczajnym, jak to niektórzy by chcieli mieć niemalże stany mistyczne, ale ono dokonuje się każdego dnia.
Tylko tutaj papież Franciszek mówi o niebezpieczeństwie nierozpoznania. Mówi wprost: „Jeżeli w swoim sercu nie jesteś uważny, nigdy nie będziesz wiedział, czy Jezus cię nawiedza, czy nie”.[6]
Wcześniej: „Codziennie składa On nam wizytę, codziennie puka do naszych drzwi”.[6]
To jest piękne właśnie, że to nawiedzenie nie dokonuje się w jakiś nadzwyczajny sposób, ale w naszej codzienności, każdego dnia.
Bądźmy więc uważni, żebyśmy rozpoznawali Jezusa przychodzącego do nas i zgodnie tutaj z tą propozycją papieża Franciszka właśnie wchodzili w coraz głębszą relację i zażyłość, od przyjęcia upomnienia, wezwania do zmiany życia, poprzez podjęcie dialogu, aż do takiego momentu, kiedy Jezus wchodzi do naszego domu, do naszego życia, kiedy budujemy z Nim tę codzienną, bliską relację.
Przypisy:
[1] Papież Franciszek, homilia podczas Mszy św. w Domu św. Marty, 17 listopada 2016 r. W polskiej relacji Radia Watykańskiego pytanie brzmi: „Czy nawiedził mnie dziś Pan?”. W tytule rozważania zostało skierowane do czytelnika. Radio Watykańskie – relacja z homilii.
[2] Mateusz.pl, „Czytania na każdy dzień”, archiwum z listopada 2021 r., tekst Łk 19,41–44 z formą „obiegną cię”. Zobacz tekst Ewangelii.
[3] O. Jacek Salij OP, „22 listopada. Wspomnienie św. Cecylii. Komentarz do Ewangelii”, Teologia Polityczna, 2018 r. W zamieszczonym przed komentarzem tekście Ewangelii występuje forma „obiegną cię”. Zobacz publikację.
[4] Gość Niedzielny, „Czytania w archidiecezji katowickiej”, 21 listopada 2024 r., Łk 19,41–44. Tekst oznaczony jako „Liturgia Słowa według starego lekcjonarza” zawiera formę „obiegną cię”. Zobacz czytania liturgiczne.
[5] Radio Maryja, „Liturgia słowa na dzień”, 19 listopada 2026 r., Łk 19,41–44. W tekście Ewangelii występuje forma „obiegną cię”. Zobacz czytania.
[6] Papież Franciszek, homilia z 17 listopada 2016 r., Dom św. Marty. Cytaty według polskiej relacji Radia Watykańskiego: „Papież na Mszy w czwartek: Bóg kocha nas szalenie, a my niewierni”, opublikowanej w serwisie Opoka. Zobacz relację z homilii.